200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12

80+ Đề đọc hiểu Thơ - Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Đọc hiểu Áo (Lưu Quang Vũ) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Những tấm áo xưa con nhớ lắm Mũi chỉ đường kim tay mẹ dịu dàng Tuổi thơ đâu những trưa hè xanh thẳm Tuổi thơ nằm trong áo nhỏ yêu thương

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

ÁO

Tặng mẹ

Những tấm áo xưa con nhớ lắm

Mũi chỉ đường kim tay mẹ dịu dàng

Tuổi thơ đâu những trưa hè xanh thẳm

Tuổi thơ nằm trong áo nhỏ yêu thương

Con lớn thêm áo cũng lớn thêm

Mỗi bận mùa đông đi, trời bớt lạnh

Mưa xuân rơi, hoa cải vàng sắc nắng

Mẹ dành tiền may áo mới cho con

Con chỉ biết vui mỗi độ trăng tròn

Mỗi Tết đến nghe áo hoa sột soạt

Chưa biết mẹ thêm nếp nhăn đuôi mắt

Bởi lo lắng nhiều vất vả sớm hôm

Nhà đông anh em, áo thường xuống gấu

Mẹ còn chắt chiu từng mụn vá vai

Đâu những tối mẹ ngồi khâu lại áo

Khi bên thềm xào xạc gió heo may

Ngày tháng thoi đưa, con đã cao hơn mẹ

Chẳng hồn nhiên khi lòng con biết nghĩ

Áo dài hơn, tuổi mẹ cũng nhiều hơn

Dẫu vá vai, màu bạc, chỉ sờn

Nhưng trong áo ấm đường khâu mẹ vá

Yêu mẹ nhiều nên áo cũ còn thương

(In trong Gió và tình yêu thổi trên đất nước tôi, Lưu Quang Vũ, NXB Hội Nhà văn, 2018, tr 11-12)

Câu 1

Chỉ ra dấu hiệu để xác định thể thơ của văn bản.

Phương pháp giải

Dựa vào số chữ ở các dòng thơ và cách gieo vần, ngắt nhịp để xác định thể thơ.

Lời giải chi tiết

Số chữ trong các dòng không bằng nhau là dấu hiệu để xác định thể thơ tự do của văn bản.

Giải thích:

Các dòng thơ có độ dài khác nhau.

Mở rộng

- Thơ tự do không có thể thức nhất định, không bị ràng buộc về số dòng, số chữ, vần,…

- Đặc điểm thơ tự do:

+ Khác với thơ văn xuôi, thơ tự do có phân dòng

+ Có thể là sự kết hợp của các đoạn làm theo nhiều thể khác nhau hoặc tự do hoàn toàn.

+ Gieo vần, ngắt nhịp linh hoạt

Link tham khảo: Thơ tự do

Câu 2

Trong văn bản, người con “chỉ biết” và “chưa biết” điều gì?

Xem lời giải

Câu 3

Trình bày tác dụng của biện pháp tu từ điệp ngữ được sử dụng trong hai dòng thơ sau:

"Tuổi thơ đâu những trưa hè xanh thẳm

Tuổi thơ nằm trong áo nhỏ yêu thương."

Xem lời giải

Phương pháp giải

Xác định từ ngữ được lặp lại, sau đó phân tích tác dụng của điệp ngữ đối với nội dung và cảm xúc.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ điệp ngữ: Tuổi thơ

- Tác dụng:

+ Nhấn mạnh, gợi nỗi nhớ và những cảm xúc thân thương khi nghĩ về những năm tháng êm đềm thời thơ ấu

+ Thể hiện tình cảm mến thương của tác giả dành cho sự vật bình dị và con người thân thuộc nơi quê nhà.

+ Tạo nhịp điệu, âm hưởng nhẹ nhàng, tạo liên kết cho các câu thơ.

Giải thích:

Việc lặp lại “Tuổi thơ” khiến hình ảnh tuổi thơ trở thành điểm nhấn của đoạn thơ. Tuổi thơ được nhớ qua “những trưa hè xanh thẳm”, được lưu giữ trong “áo nhỏ yêu thương”, qua đó cho thấy tấm áo đã trở thành nơi cất giữ những kỉ niệm và tình yêu mẹ dành cho con.

Mở rộng

- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.

- Tác dụng của điệp ngữ: nhấn mạnh, tạo nhịp điệu, tăng tính biểu cảm.

- Phân loại điệp ngữ:

+ Điệp ngữ cách quãng

+ Điệp ngữ nối tiếp

+ Điệp ngữ chuyển tiếp (điệp vòng)

Link tham khảo: Điệp ngữ là gì? Tác dụng của điệp ngữ

Câu 4

Nêu sự vận động cảm xúc của nhân vật trữ tình “con” trong văn bản.

Xem lời giải

Phương pháp giải

- Xác định diễn biến cảm xúc của nhân vật xuyên suốt văn bản.

Lời giải chi tiết

- Sự vận động cảm xúc của nhân vật trữ tình “con”

+ Nhớ về tấm áo xưa mẹ may, tuổi thơ với niềm xúc động, nhớ thương

+ Tự ý thức, day dứt về sự vô tâm của bản thân trước sự hi sinh của mẹ

+ Thấu hiểu, biết ơn, yêu thương mẹ

Giải thích:

Ban đầu, người con nhớ những chiếc áo gắn với tuổi thơ và niềm vui khi được mẹ may áo. Sau đó, người con nhận ra mình từng vô tư trước những nếp nhăn, những lần mẹ chắt chiu, vá áo. Cuối bài, khi đã trưởng thành, người con hiểu rằng trong “áo ấm” có cả tình yêu và sự hi sinh của mẹ nên càng thương mẹ hơn.

Mở rộng

- Thơ trữ tình thể hiện cảm xúc của nhà thơ trước một đối tượng nào đó.

=> Cảm xúc là yếu tố đầu tiên, quan trọng nhất của thơ trữ tình.

- Cảm xúc vận động theo một trình tự và phát triển thành mạch. Mạch cảm xúc có nhiều cung bậc và sắc thái, chi phối các yếu tố nội dung và hình thức của một bài thơ trữ tình.

Link tham khảo: Mạch cảm xúc trong thơ

Câu 5

Từ nội dung của văn bản, anh/ chị hãy trình bày suy nghĩ của mình về những điều mỗi người cần làm cho mẹ (trả lời khoảng 5 đến 7 dòng).

Xem lời giải

Phương pháp giải

Từ hình ảnh người mẹ trong văn bản, xác định những việc làm thiết thực thể hiện tình yêu, lòng biết ơn và sự hiếu thảo của người con.

Lời giải chi tiết

Từ nội dung văn bản, thí sinh trình bày suy nghĩ của bản thân về những điều cần làm cho mẹ. Có thể theo hướng: Biết ơn, trân trọng những gì mẹ đã làm cho con, quan tâm, chăm sóc mẹ…

Đoạn văn tham khảo:

Mỗi người cần biết yêu thương, kính trọng và biết ơn mẹ bằng những việc làm cụ thể, giản dị hằng ngày. Ta nên quan tâm đến sức khỏe, cảm xúc của mẹ và chia sẻ với mẹ những công việc trong gia đình để mẹ bớt vất vả. Bên cạnh đó, cần chăm ngoan, học tập tốt, sống tử tế để mẹ yên lòng. Khi có lỗi, ta phải biết xin lỗi và sửa sai, không làm mẹ buồn phiền. Quan trọng hơn, hãy dành thời gian lắng nghe, trò chuyện và ở bên mẹ nhiều hơn. Những việc ấy tuy nhỏ nhưng thể hiện tình yêu thương và sự hiếu thảo chân thành của mỗi người con.

Giải thích:

Người mẹ trong bài thơ đã dành cả tuổi trẻ và sự chắt chiu để chăm lo cho con. Vì thế, bài thơ nhắc nhở mỗi người con hãy yêu thương và trân trọng người mẹ yêu quý.