200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9 80+ Đề đọc hiểu Thơ tự do - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc hiểu Nghĩ về mẹ (Lâm Thị Mỹ Dạ) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9


Mẹ yêu con như dòng sông biết hát Cho những ngôi sao biết soi mặt đất cười

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:

NGHĨ VỀ MẸ

Lâm Thị Mỹ Dạ

Mẹ yêu con như dòng sông biết hát

Cho những ngôi sao biết soi mặt đất cười

Một tiếng gà sang canh mẹ lo con thức giấc

Một buổi xa nhà mẹ nhớ con khôn nguôi

 

Mẹ thương con như đường kim mũi chỉ

Theo bàn tay mẹ nối ấm lành

Còn một kẻ thù chân con chưa thể nghỉ

Bởi mẹ đêm dài chưa trọn giấc năm canh

 

Nếu lòng con là một khoảng trời xanh

Thì ngôi sao sáng nhất là tình yêu của mẹ

Ngôi sao sáng giữa đêm dài lặng lẽ

Từ buổi đi xa nay con hiểu ra rồi

Qua giá buốt mới thấy mùa xuân đẹp

Qua nhỏ nhắn của một lòng nôi hẹp

Mẹ đã cho con thành người lính dạn dày

 

Có gì nhớ hơn khi lòng con nhớ mẹ

Nghe xa xôi vời vợi một câu hò

Con lại về trong lời ru thuở bé

Như mẹ theo con trên mỗi chặng đường xa.

Lệ Thủy, 12 - 1968

Câu 1

Xác định thể thơ được sử dụng trong văn bản trên

Xem lời giải
Phương pháp giải

Quan sát số tiếng trong các dòng thơ và cách gieo vần của bài thơ.

Lời giải chi tiết

Thể thơ tự do.

Giải thích:

Các dòng thơ trong bài có số tiếng dài ngắn không đều, cách ngắt nhịp và gieo vần linh hoạt, không tuân theo khuôn mẫu của các thể thơ truyền thống nên đây là thể thơ tự do. 

Câu 2

Hình ảnh nào được sử dụng để ví tình yêu của mẹ trong khổ 1?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm chi tiết cụ thể trong khổ thơ đầu, chú ý các hình ảnh ẩn dụ được ví với tình mẹ.

Lời giải chi tiết

Dòng sông biết hát, ngôi sao soi mặt đất cười.

Giải thích:

Tác giả ví tình yêu của mẹ với “dòng sông biết hát” và những “ngôi sao biết soi mặt đất cười” nhằm làm nổi bật sự dịu dàng, bao la và nguồn sống mà tình mẹ mang đến cho con.

Câu 3

Vì sao mẹ “chưa trọn giấc năm canh” trong khổ 2?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào nội dung khổ thơ thứ hai để lí giải nguyên nhân..

Lời giải chi tiết

Vì mẹ còn lo lắng, chăm lo cho con, thậm chí khi đất nước còn giặc thù thì con chưa được nghỉ ngơi, và mẹ cũng vậy.

Giải thích:

Câu thơ cho thấy sự hi sinh thầm lặng của người mẹ. Mẹ luôn dõi theo con, lo cho con từng ngày nên dù đêm dài mẹ vẫn không thể ngủ ngon giấc.

Câu 4

Em hiểu như thế nào về hình ảnh “ngôi sao sáng nhất là tình yêu của mẹ”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Giải nghĩa hình ảnh ẩn dụ và liên hệ với nội dung bài thơ. 

Lời giải chi tiết

Đó là hình ảnh ẩn dụ thể hiện tình mẹ như ánh sáng dẫn đường, là thứ tình cảm cao quý, thiêng liêng và luôn hiện diện trong cuộc sống của con.

Giải thích:

Trong “khoảng trời xanh” của cuộc đời người con, tình yêu của mẹ là “ngôi sao sáng nhất”, luôn soi sáng, nâng đỡ và tiếp thêm sức mạnh để con vượt qua những khó khăn trong cuộc sống. 

Câu 5

Bài thơ giúp em nhận ra điều gì về tình mẹ?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát nội dung bài thơ và rút ra thông điệp. 

Lời giải chi tiết

Bài thơ giúp em nhận ra tình mẹ là tình yêu bao la, bền bỉ, luôn đồng hành, hi sinh vì con. Qua đó, em thấy mình cần biết ơn, trân trọng và yêu thương mẹ nhiều hơn.

Cách giải: 

Bài thơ giúp em nhận ra tình mẹ là tình yêu bao la, bền bỉ, luôn đồng hành, hi sinh vì con. Qua đó, em thấy mình cần biết ơn, trân trọng và yêu thương mẹ nhiều hơn.

Câu 6

 Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ điệp ngữ được sử dụng trong đoạn thơ:

“Nếu lòng con là một khoảng trời xanh

Thì ngôi sao sáng nhất là tình yêu của mẹ

Ngôi sao sáng giữa đêm dài lặng lẽ

Như nỗi nhớ thương mẹ gửi về con”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định từ ngữ được lặp lại và phân tích tác dụng biểu đạt của chúng. 

Lời giải chi tiết

- Điệp ngữ: “ngôi sao sáng”.

- Tác dụng:

+ Nhấn mạnh tình yêu thương của mẹ là điều đẹp đẽ, cao quý và có ý nghĩa nhất trong cuộc đời con.

+ Làm nổi bật vai trò của mẹ như ánh sáng soi đường, tiếp thêm sức mạnh cho con trên hành trình cuộc sống.

+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu thơ.

Giải thích:

Việc lặp lại hình ảnh “ngôi sao sáng” giúp khắc sâu vẻ đẹp của tình mẫu tử. Trong cảm nhận của người con, tình yêu của mẹ luôn tỏa sáng, dẫn dắt và sưởi ấm tâm hồn, ngay cả trong những lúc khó khăn hay xa cách. 

Câu 7

Nhận xét tình cảm, cảm xúc của nhân vật con dành cho mẹ được thể hiện trong văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào những hình ảnh, từ ngữ thể hiện cảm xúc của người con đối với mẹ trong toàn bài thơ. 

Lời giải chi tiết

Tình cảm của người con dành cho mẹ là tình yêu thương sâu sắc, lòng biết ơn, kính trọng và nỗi nhớ da diết. Người con luôn cảm nhận được sự hi sinh, chăm lo của mẹ, đồng thời trân trọng tình mẫu tử thiêng liêng đã nâng đỡ mình trưởng thành. 

Giải thích:

Qua những hình ảnh như “ngôi sao sáng nhất là tình yêu của mẹ”, “con hiểu ra rồi”, “lòng con nhớ mẹ”, “mẹ theo con trên mỗi chặng đường xa”, người con bộc lộ niềm yêu thương, biết ơn và nỗi nhớ khôn nguôi đối với mẹ. Càng trưởng thành và trải qua gian khó, người con càng thấu hiểu công lao, sự hi sinh và tình yêu bao la của mẹ.

Câu 8

Xác định nhân vật trữ tình và đối tượng trữ tình trong bài thơ

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào chủ thể phát ngôn để xác định nhân vật trữ tình, và đối tượng đón nhận tâm tư ấy để xác định đối tượng trữ tình.

Lời giải chi tiết

- Nhân vật trữ tình: người con

- Đối tượng trữ tình: người mẹ

Giải thích:

Toàn bộ bài thơ là dòng bộc lộ tâm tư, tình cảm và nỗi nhớ thương da diết của "con" hướng về "mẹ"

Câu 9

Tìm những hình ảnh thiên nhiên trong khổ thơ thứ ba của bài thơ

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc quét khổ thơ thứ ba để bóc tách các danh từ, tính từ chỉ các hiện tượng, sự vật thuộc về thế giới tự nhiên, vũ trụ, thời tiết. 

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh thiên nhiên:

+ ngôi sao sáng

+ khoảng trời xanh

Giải thích:

Tác giả đưa các yếu tố thiên nhiên vào khổ thơ này để làm chất liệu so sánh, ẩn dụ nghệ thuật nhằm diễn tả thế giới nội tâm

Câu 10

Bài thơ “Nghĩ về mẹ” đã khơi gợi trong lòng mỗi người nhiều cảm xúc. Hãy chia sẻ về một cảm xúc tích cực mà em luôn dành cho những người thân yêu trong gia đình mình và cho biết vì sao em luôn có cảm xúc đó (viết khoảng 5 -7 dòng)

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nêu một cảm xúc tích cực (biết ơn, hạnh phúc, an tâm, kính trọng...) và lý giải nguyên nhân dựa trên trải nghiệm thực tế mang tính cá nhân, chú ý giới hạn dung lượng từ 5 đến 7 dòng.

Lời giải chi tiết

Gợi ý:

Một cảm xúc tích cực mà em luôn dành cho những người thân yêu trong gia đình chính là sự biết ơn sâu sắc và niềm hạnh phúc vô bờ. Đối với em, gia đình luôn là tổ ấm bình yên nhất, nơi có bố mẹ luôn yêu thương, che chở và sẵn sàng bao dung cho mọi lỗi lầm của em mà không đòi hỏi điều kiện. Mỗi khi đối mặt với áp lực học tập hay những biến cố trong cuộc sống, việc nghĩ về gia đình hay được trò chuyện cùng người thân luôn giúp em cảm thấy an tâm và nạp lại năng lượng tinh thần. Chính vì tình yêu thương vô điều kiện và sự hy sinh thầm lặng của bố mẹ mà em luôn tự nhủ phải nỗ lực hơn từng ngày để xứng đáng với niềm tin yêu ấy.

Giải thích:

Đoạn văn xác định cụ thể trạng thái tình cảm tích cực (biết ơn, hạnh phúc), lý giải logic nguyên nhân xuất phát từ sự bao dung, chở che của gia đình


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...