content-pc content-tablet content-mobile
200+ đề đọc hiểu Văn 12 | Luyện đề đọc hiểu lớp 12 80+ Đề đọc hiểu Nghị luận xã hội - Luyện đề đọc hiểu Vă..

Đọc hiểu Từ hạt cát đến hạt ngọc trai | Luyện đề đọc hiểu Văn 12


Chẳng ai vừa sinh ra đã là một viên ngọc trai, bất cứ ai muốn trở thành ngọc trai cũng đều phải trải qua rất nhiều nỗ lực

Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Chẳng ai vừa sinh ra đã là một viên ngọc trai, bất cứ ai muốn trở thành ngọc trai cũng đều phải trải qua rất nhiều nỗ lực, thậm chí là đánh đổi bằng mồ hôi và nước mắt nữa. Khi bạn chưa được người khác xem như một viên ngọc trai, thì hãy coi mình như một hạt cát. Đừng than vãn cuộc đời không công bằng, thay vào đó hãy nhìn nhận một cách đúng đắn những lời chỉ trích, phê bình của người khác, cố gắng thầm lặng để từng bước, từng bước một làm tốt mọi chuyện. Cứ như vậy, rồi sẽ có một ngày, người khác cũng sẽ nhận ra bạn là viên ngọc trai vô giá.

(Từ hạt cát đến hạt ngọc trai - 85 triết lý sống tích cực của Marcus Aureliu, Trầm Linh, Hạ Dịch Ân (biên soạn, Nguyễn Lệ Thu (dịch), NXB Thanh Niên 2016. tr, 23)

Câu 1

Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định mục đích chính của đoạn văn: kể chuyện, miêu tả hay bày tỏ quan điểm, cung cấp thông tin?

Lời giải chi tiết

Phương thức biểu đạt chính là nghị luận.

Giải thích:

Đoạn trích đưa ra quan điểm về quá trình hoàn thiện giá trị bản thân, đồng thời khuyên con người phải nỗ lực, khiêm tốn và kiên trì để đạt được thành công.

Mở rộng

Nghị luận là phương thức chủ yếu được dùng để bàn bạc phải trái, đúng sai nhằm bộc lộ rõ chủ kiến, thái độ của người nói, người viết rồi dẫn dắt, thuyết phục người khác đồng tình với ý kiến của mình.

Link tham khảo: Các phương thức biểu đạt trong văn bản 

Câu 2

Xác định một biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Chỉ ra 01 biện pháp tu từ.

Lời giải chi tiết

Biện pháp tu từ:

- Điệp ngữ:"ngọc trai"

- So sánh :"như một viên ngọc trai" và" như một hạt cát"

Giải thích:

Phép so sánh làm nổi bật sự đối lập giữa giá trị đã được công nhận và trạng thái nhỏ bé, bình thường của mỗi người khi chưa thành công. Điệp ngữ “viên ngọc trai” nhấn mạnh giá trị mà con người có thể đạt được nhờ quá trình nỗ lực và hoàn thiện bản thân.

Mở rộng

- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.

- Tác dụng của điệp ngữ: nhấn mạnh, tạo nhịp điệu, tăng tính biểu cảm.

- Phân loại điệp ngữ:

+ Điệp ngữ cách quãng

+ Điệp ngữ nối tiếp

+ Điệp ngữ chuyển tiếp (điệp vòng)

Link tham khảo: Điệp ngữ là gì? Tác dụng của điệp ngữ 

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo:

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 3

Anh chị hiểu thế nào về câu nói của tác giả: Khi bạn chưa được người khác xem như một viên ngọc trai thì hãy coi mình như một hạt cát.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Giải thích ý nghĩa hình ảnh “viên ngọc trai”, “hạt cát” và liên hệ với lời khuyên của tác giả.

Lời giải chi tiết

- “Ngọc trai” là hình ảnh ẩn dụ cho những thành quả giá trị, sự thành công, tỏa sáng và khi năng lực, giá trị của bản thân đã được mọi người công nhận, tôn vinh.

- “Hạt cát” là hình ảnh ẩn dụ cho sự nhỏ bé, bình thường, chưa có gì nổi bật và chưa được ai chú ý hay công nhận.

- Khi bản thân chưa đạt được thành công, chưa có được sự thừa nhận hay tôn trọng từ những người xung quanh, chúng ta cần phải biết khiêm tốn, hạ cái tôi của mình xuống. Đừng oán trách hay nản lòng, hãy chấp nhận vị trí khi khiêm nhường của một "hạt cát" để không ngừng học hỏi, âm thầm nỗ lực và tích lũy giá trị, chờ ngày tỏa sáng thành "ngọc trai".

Giải thích:

Tác giả nhấn mạnh rằng giá trị của con người không tự nhiên mà có. Muốn được công nhận, mỗi người cần kiên trì rèn luyện, trau dồi bản thân và biết tiếp thu góp ý từ người khác.

Mở rộng

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ 

Câu 4

Theo tác giả, bất cứ ai muốn trở thành ngọc trai cũng đều trải qua rất nhiều nỗ lực, thậm chí là đánh đổi bằng mồ hôi và nước mắt. Vậy theo anh/chị để thành công thì chúng ta cần phải làm gì.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào quan niệm của tác giả về quá trình trở thành “viên ngọc trai” để xác định những việc cần làm nhằm đạt được thành công.

Lời giải chi tiết

Để đạt được thành công trong cuộc sống, chúng ta cần chủ động thực hiện những điều sau:

- Xác định mục tiêu rõ ràng.

- Kiên trì và nỗ lực bền bỉ.

- Không ngừng học hỏi và hoàn thiện bản thân.

- Có thái độ chủ động và kỷ luật.

- Sẵn sàng hy sinh và đánh đổi.

Giải thích:

Theo văn bản, muốn trở thành “viên ngọc trai”, mỗi người phải trải qua quá trình nỗ lực, thậm chí đánh đổi bằng mồ hôi và nước mắt. Vì vậy, thành công đòi hỏi sự kiên trì, tinh thần cầu tiến và ý thức tự chủ.

Câu 5

Anh/chị rút ra được thông điệp gì sau khi đọc văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra thông điệp ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Giá trị cốt lõi của con người không tự nhiên mà có, nó là kết quả của quá trình kiên trì lao động, nỗ lực âm thầm và lòng khiêm tốn trước cuộc đời.

- Vì cuộc sống luôn đầy rẫy thử thách và những lời phê bình. Thay vì oán trách hay bỏ cuộc, thái độ cúi mình tích lũy như hạt cát để chờ ngày tỏa sáng như ngọc trai chính là kim chỉ nam giúp mỗi người tìm thấy phiên bản tốt nhất của chính mình.

Đoạn văn tham khảo:

Thông điệp ý nghĩa nhất mà em rút ra được từ văn bản trên là bài học về sự nỗ lực âm thầm và lòng khiêm tốn để tự mài giũa giá trị của bản thân. Trong cuộc sống, không ai sinh ra đã đứng ở đỉnh vinh quang; mọi thành công đích thực đều phải đánh đổi bằng mồ hôi, nước mắt và những thử thách khắc nghiệt. Khi năng lực còn hạn chế hoặc chưa được số đông công nhận, việc tự coi mình là "hạt cát" không phải là sự tự ti, mà là biểu hiện của một tư duy tiến bộ, biết hạ cái tôi xuống để học hỏi. Việc nhìn nhận đúng đắn những lời chỉ trích, kiên cường bước qua những bất công sẽ tạo nên nội lực mạnh mẽ cho mỗi người. Nhận thức được điều đó, bản thân em hiểu rằng thay vì than vãn trước khó khăn, mình cần kiên trì tích lũy kiến thức mỗi ngày, thầm lặng cố gắng hoàn thiện để một ngày nào đó có thể tự tin tỏa sáng như một viên ngọc trai vô giá.

Giải thích:

Thông điệp này xuất phát trực tiếp từ lời khuyên của tác giả: khi chưa được xem là “viên ngọc trai”, hãy coi mình như “hạt cát”, đón nhận những lời phê bình và âm thầm làm tốt mọi việc. 

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?


Bình chọn:
4.9 trên 7 phiếu

>> Xem thêm

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Ngữ Văn 12 - Xem ngay

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
Tra từ điển Anh - Việt