Đọc hiểu Ca dao trào phúng | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Trèo lên cây khế nửa ngày Ai làm chua xót lòng này, khế ơi!

Câu hỏi

Đọc bài thơ sau và trả lời các câu hỏi:

Trèo lên cây khế nửa ngày

Ai làm chua xót lòng này, khế ơi!

Mặt trăng sánh với mặt trời

Sao Hôm sánh với sao Mai chằng chằng

Mình ơi! Có nhớ ta chăng?

Ta như sao Vượt chờ chăng giữa trời.

Câu 1

Nhân vật trữ tình trong bài ca dao là ai? Vì đâu mà nhân vật trữ tình có tâm trạng chua xót?

Phương pháp giải

Xác định “ai đang nói” và lý do cảm xúc của người đó.

Lời giải chi tiết

- Nhân vật trữ tình là một người đang yêu (có thể là nam hoặc nữ).

- Họ có tâm trạng chua xót vì tình yêu không được đáp lại hoặc bị chia cách.

- Hình ảnh “trèo lên cây khế” và tiếng gọi “khế ơi” thể hiện nỗi cô đơn, nhớ nhung da diết và đau đớn trong tình yêu.

Câu 2

Xác định biện pháp tu từ về từ, điệp ngữ và nêu ý nghĩa hiệu quả nghệ thuật của biện pháp đó trong bài ca dao.

Xem lời giải

Câu 3

Các hình ảnh Mặt trăng, Mặt trời, Sao Hôm, Sao Mai, sao Vượt đạt hiệu quả nghệ thuật như thế nào trong việc bộc lộ tâm trạng của nhân vật trữ tình?

Xem lời giải

Câu 4

Phân tích các nhân tố của hoạt động giao tiếp trong văn bản trên.

Xem lời giải

Phương pháp giải

Tìm cách nhân vật trữ tình xưng hô, bày tỏ cảm xúc, gọi tên ai.

Gợi ý:

- Người nói xưng là “ta”, gọi người thương là “mình ơi”.

- Hành động trò chuyện với cây khế, gọi người yêu → thể hiện cách giao tiếp trực tiếp, thân mật, đầy cảm xúc.

- Câu hỏi tu từ “Có nhớ ta chăng?” cho thấy sự đợi chờ, khắc khoải trong vô vọng.

Lời giải chi tiết

Trong bài thơ, người nói xưng “ta” và gọi người thương là “mình ơi”, thể hiện tình cảm tha thiết, gắn bó. Nhân vật trữ tình trò chuyện với cây khế và gọi người yêu, tạo nên cách giao tiếp trực tiếp, thân mật, giàu cảm xúc. Câu hỏi tu từ “Có nhớ ta chăng?” cho thấy sự chờ đợi, khắc khoải, đồng thời bộc lộ nỗi buồn trong xa cách. Hoàn cảnh giao tiếp gắn với hình ảnh quen thuộc của cây khế, trăng, sao, mặt trời – vừa gần gũi vừa gợi sự xa vời, cách trở. Phương tiện giao tiếp là ngôn ngữ thơ ca với hình ảnh so sánh, xưng hô dân dã, giàu tính biểu cảm. Nhờ vậy, thông điệp về tình yêu và nỗi nhớ da diết được truyền tải một cách chân thành và sâu sắc.

Bình luận

Chia sẻ

Bình chọn:

4.9 trên 7 phiếu

Bài tiếp theo

Đọc hiểu Mười tay (Ca dao dân tộc Mường) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Bồng bồng con nín con ơi Dưới sông con cá lội, ở trên trời chim bay
Đọc hiểu Ca dao tình yêu đôi lứa | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Ước gì sông rộng một gang Bắc cầu dải yếm cho chàng sang chơi
Đọc hiểu Ca dao tình yêu quê hương đất nước | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Bát Tràng có mái đình cong. Vui nhất là chợ Đồng Xuân
Đọc hiểu Cái cò lặn lội bờ ao | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: CÁI CÒ LẶN LỘI BỜ AO… Cái cò lặn lội bờ ao Hỡi cô yếm đào lấy chú tôi chăng? Chú tôi hay tửu hay tăm Hay nước chè đặc, hay nằm ngủ trưa Ngày thì ước những ngày mưa Đêm thì ước những đêm thừa trống canh.
Đọc hiểu Ca dao và mẹ (Đỗ Trung Quân) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Mẹ ru khúc hát ngày xưa Qua bao nắng sớm chiều mưa vẫn còn