Bài 2: Tìm hiểu cách viết đoạn văn nêu ý kiến trang 14 SGK Tiếng Việt lớp 4 tập 1 Kết nối tri thức với cuộc sống

Câu 1

Đọc đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi.

Câu chuyện Thi nhạc của nhà văn Nguyễn Phan Hách cuốn tôi vào một thế giới đầy thú vị. Những con vật quen thuộc như ve sầu, gà trống, dế mèn, chim hoạ mi,... hoá thành những nghệ sĩ tài năng. Tiếng kêu, tiếng gáy, tiếng hót của chúng gợi lên trong tâm trí người nghe những cảnh vật có âm thanh, ánh sáng, sắc màu, hương vị,... Nhân vật thầy giáo vàng anh cũng để lại ấn tượng khó quên. Việc làm và lời nói của thầy thể hiện tình yêu thương, sự trân trọng đối với học trò. Câu chuyện đã kết thúc, nhưng các nhân vật đáng yêu ấy vẫn hiện mãi trong tâm trí tôi.

(Tùng Anh)

a. Người viết muốn nói gì qua đoạn văn trên? Tìm câu trả lời đúng. 

A. Nêu những lí do yêu thích câu chuyện Thi nhạc.

B. Thuật lại diễn biến của buổi thi nhạc.

C. Tả hình dáng, điệu bộ của các nhân vật trong câu chuyện.

b. Câu mở đầu đoạn văn cho biết điều gì?

c. Những câu văn tiếp theo cho biết người viết yêu thích những điều gì ở câu chuyện?

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ đoạn văn, suy nghĩ và trả lời các câu hỏi. 

Lời giải chi tiết:

Cách 1

a. Người viết muốn nói: Nêu những lí do yêu thích câu chuyện Thi nhạc.

Chọn A.

b. Câu mở đầu đoạn văn cho biết: người viết đã nêu ý kiến nhận xét của mình về câu chuyện Thi nhạc. 

c. 

- Người viết yêu thích: thế giới thú vị trong câu chuyện Thi nhạc.

- Từ ngữ, câu văn cho biết điều đó: 

+ Những con vật quen thuộc như ve sầu, gà trống, dế mèn, chim hoạ mi,... hoá thành những nghệ sĩ tài năng. 

+ Tiếng kêu, tiếng gáy, tiếng hót của chúng gợi lên trong tâm trí người nghe những cảnh vật có âm thanh, ánh sáng, sắc màu, hương vị.... 

+ Nhân vật thầy giáo vàng anh cũng để lại ấn tượng khó quên vì việc làm và lời nói của thầy thể hiện tình yêu thương, sự trân trọng đối với học trò. 

d. Câu kết thúc thể hiện người viết muốn nói câu chuyện luôn ở trong tâm trí mình.

Câu 2

Đọc đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi.

Hồi bé, tôi nghe mẹ kể câu chuyện Bà cháu của Trần Hoài Dương nhiều lần mà vẫn thấy thích. Ban đầu, tôi thích xứ sở thần tiên, nơi có cây đào lấp lánh trái vàng trái bạc và cô tiên có phép nhiệm màu... Rồi sau đó, tôi rưng rưng xúc động trước cuộc sống nghèo khổ nhưng đầm ấm của ba bà cháu. Với hai người cháu, vàng bạc, châu báu,... nhiều đến mấy cũng không bằng tình yêu thương của bà. Thế nên, khi bà mất, hai người cháu đã xin cô tiên hoá phép cho bà sống lại, sẵn sàng sống cảnh đạm bạc như xưa nhưng có bà ở bên. Cái kết của câu chuyện cũng thật tuyệt vời. Đó là cảnh sum họp ấm áp: "Bà hiện ra móm mém, hiền từ, dang tay ôm hai đứa cháu hiếu thảo vào lòng.”.

(Vĩnh Nga)

a. Câu mở đầu có điểm nào giống với câu mở đầu của đoạn văn ở bài tập 1?

b. Những lí do người viết yêu thích câu chuyện là gì?

c. Đoạn văn trình bày các ý theo cách nào dưới đây?

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ đoạn văn, suy nghĩ và trả lời các câu hỏi. 

Lời giải chi tiết:

Cách 1

a. Điểm giống của 2 câu mở đầu của 2 đoạn văn là đều cho biết người viết rất yêu thích câu chuyện được nói tới.

b. Những lí do người viết yêu thích câu chuyện là:

- Ban đầu, thích xứ sở thần tiên, nơi có cây đào lấp lánh trái vàng trái bạc và cô tiên có phép nhiệm màu... 

- Rồi sau đó, rưng rưng xúc động trước cuộc sống nghèo khổ nhưng đầm ấm của ba bà cháu. Với hai người cháu, vàng bạc, châu báu.... nhiều đến mấy cũng không bằng tình yêu thương của bà. 

c. Đoạn văn trình bày các ý theo cách 1.

Câu 3

Trao đổi về những điểm cần lưu ý khi viết đoạn văn nêu ý kiến về câu chuyện đã đọc hoặc đã nghe.

- Cách sắp xếp ý trong đoạn (mở đầu, triển khai,...)

- Cách nêu lí do yêu thích câu chuyện

- Cách thức trình bày đoạn văn

Phương pháp giải:

Em dựa vào kiến thức được rút ra từ các bài tập trên và tiến hành trao đổi với bạn. 

Lời giải chi tiết:

Những điểm cần lưu ý khi viết đoạn văn nêu ý kiến về câu chuyện đã đọc hoặc đã nghe:

- Đoạn văn thường mở đầu bằng lời khẳng định sự yêu thích của người viết đối với câu chuyện (nêu rõ tên câu chuyện và nếu có thể thì nêu cả tên tác giả).

- Các câu tiếp theo đưa ra một hoặc nhiều lí do yêu thích câu chuyện (yêu thích chi tiết, nhân vật, cách kết thúc,...), có thể kết hợp với những minh chứng cụ thể.

- Đoạn văn có thể có câu kết khẳng định một lần nữa sự yêu thích của người viết đối với câu chuyện.

- Đoạn văn nên có những từ ngữ, câu văn bộc lộ rõ cảm xúc, sự yêu thích của mình đối với câu chuyện. 

Ghi nhớ