Đề thi học kì 2 Văn 8 THCS Lê Quý Đôn (Ý Yên) | (2024-2025)
FlashcardsHọc Flashcards
Ghi nhớ nhanh các công thức và kiến thức trọng tâm.
Tốc độĐấu trường tốc độ
Làm từng câu hỏi dưới áp lực thời gian.
Phần I. Đọc hiểu
BÀ ỐM
Loan tưởng bà nội chỉ bị cảm cúm sơ sơ. Thế mà chiều hôm ấy, Loan đi học về, giật mình thấy mẹ rơm rớm nước mắt bảo bố và bác Xuân đã cáng bà đi cấp cứu ở bệnh viện huyện. Suốt đêm, mẹ và Loan ít ngủ, thương bà, lo cho bà.
Hôm sau, bố ở huyện về, báo tin bà đã tỉnh, không có gì đáng ngại nữa. Bà dặn Loan phải chăm học, nhớ cho mái mơ ăn thêm rau ( nó thích ăn rau lắm) và nhốt riêng con gà ri ra, kẻo nó hay bị con gà khác bắt nạt, tội nghiệp nó.
Ôi, mới vắng bà có mấy ngày mà đàn gà cứ ngơ ngác cả ra. Bà chăm chúng nó thế thảo nào! Còn Loan thì nhìn vào đâu, sờ vào cái gì cũng thấy thiếu bà. Cái bình vôi ăn trầu của bà kia. Cái chổi bà thường luôn tay quét. Cái rế, cái nồi, cái rổ bát, bao giờ cũng chùi cũng xếp gọn gàng. Đến cây cối ngoài vườn cũng nhớ bà, các ngọn mướp cứ ngóc đầu lên chờ đợi được bàn tay tưới tắm. Cái giường bà nằm mà trống vắng buồn thiu, con cóc ở trong gầm cũng như sốt ruột, cứ nhẩy ra rồi lại nhẩy vào.
Vì phải đi thi, Loan không lên huyện thăm bà được. Nó chọn đúng mười quả trứng gà tươi nhất, do con gà mái hoa của nó đẻ - gửi bố mang đi biếu bà. Nó không quên viết gửi bà mấy chữ:
Bà yêu quý của cháu.
Bà cứ yên tâm chữa bệnh, mẹ cháu mải làm đồng, cháu tưới vườn và chăm đàn gà đúng như lời bà dặn. Cháu làm bài thi tốt lắm, bà ạ.
Cháu Loan của bà.
Trong thư nó không nói gì về mười quả trứng nó đã gửi biếu bà cả. Nó vốn là đứa trẻ tế nhị.
Hôm ấy đúng ngày chủ nhật, bố đón bà ở bệnh viện huyện về. Bà còn xanh lắm, tay phải chống gậy, nhưng bà cười từ ngoài sân cười vào. Loan chạy ra ôm lấy bà, giụi đầu vào ngực áo bà, khóc òa lên. Bà xoa xoa tóc Loan mắng yêu:
- Bố mày! Bà có chết đâu mà khóc! Nín đi, bà cho quà đây...
Loan nắm lấy tay bà, dắt bà vào giường. Bà bảo bố đưa cho bà cái bị. Bà xếp ra hai quả cam, sáu quả chuối và năm quả trứng gà. Bà bảo:
- Đây bà thưởng cho.... Nín đi, nín đi nào!...
Loan ngước nhìn bà, khúc khích cười, nhưng miệng nó cười, mà mắt thì vẵn khóc. Vì nó biết bà đã dành dụm không ăn hết trứng và các thứ quà của nó cùng mọi người gửi biếu bà. Bà ơi, cháu yêu bà, cháu thương bà quá!
(Trích Những truyện hay viết cho thiếu nhi, Vũ Tú Nam (*),
NXB Kim Đồng, năm 2019, tr 215-217)
(*) Vũ Tú Nam (1929 - 2020) được xem là cây bút gạo cội, một cây đa cây đề thành công trong làng văn Việt Nam ở cả hai lĩnh vực, viết cho người lớn và trẻ em. Ông viết cả truyện ngắn, ký và thơ nhưng sở trường là truyện ngắn. Những áng văn của ông đẹp, giàu cảm xúc, cô đọng được viết nên từ chính tấm lòng yêu quý và trân trọng thế hệ trẻ. Năm 2001 là một trong những nhà văn được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học và nghệ thuật.
Xác định ngôi kể và đề tài của truyện “ Bà ốm” của Vũ Tú Nam.
Vận dụng kiến thức về ngôi kể và đề tài để xác định
Ngôi kể: Ngôi thứ ba.
Đề tài: Tình cảm gia đình (tình bà cháu0
Tìm câu cầu khiến trong đoạn văn bản sau:
Hôm ấy đúng ngày chủ nhật, bố đón bà ở bệnh viện huyện về. Bà còn xanh lắm, tay phải chống gậy, nhưng bà cười từ ngoài sân cười vào. Loan chạy ra ôm lấy bà, giụi đầu vào ngực áo bà, khóc òa lên. Bà xoa xoa tóc Loan mắng yêu:
- Bố mày! Bà có chết đâu mà khóc! Nín đi, bà cho quà đây...
Loan nắm lấy tay bà, dắt bà vào giường. Bà bảo bố đưa cho bà cái bị. Bà xếp ra hai quả cam, sáu quả chuối và năm quả trứng gà. Bà bảo:
- Đây bà thưởng cho.... Nín đi, nín đi nào!...
Vận dụng kiến thức về các kiểu câu phân theo mục đích nói
Câu cầu khiến trong đoạn văn bản:
"Nín đi, bà cho quà đây..."
"Nín đi, nín đi nào!..."
Tìm từ ngữ miêu tả tâm trạng của Loan khi biết tin bà ốm? Qua đó, em hiểu gì về Loan?
Căn cứ vào nội dung văn bản để tìm các từ ngữ phù hợp từ đó nhận xét về đặc điểm nhân vật
- Những từ ngữ miêu tả tâm trạng của Loan khi biết tin bà ốm:
Giật mình thấy mẹ rơm rớm nước mắt.
Suốt đêm ít ngủ, thương bà, lo cho bà.
Nhìn vào đâu, sờ vào cái gì cũng thấy thiếu bà.
Khóc òa lên khi bà về.
=> Qua đó, em hiểu Loan là một người cháu rất yêu thương, tình cảm và luôn quan tâm đến bà của mình.
Hành động bà “xoa xoa tóc Loan” và câu mắng yêu: “ Bố mày! Bà có chết đâu mà khóc! Nín đi, bà cho quà đây...” giúp em hiểu bà là người thế nào?
Căn cứ vào các đặc điểm: lời nói, hành động, tình cảm để nhận xét về tính cách, phẩm chất của nhân vật
- Hành động bà “xoa xoa tóc Loan” và câu mắng yêu: “ Bố mày! Bà có chết đâu mà khóc! Nín đi, bà cho quà đây...” cho thấy bà là một người:
+ Yêu thương cháu: Hành động xoa tóc thể hiện sự dịu dàng, yêu thương.
+ Hóm hỉnh, lạc quan: Câu nói "Bố mày! Bà có chết đâu mà khóc!" cho thấy bà có tính cách lạc quan, yêu đời và không muốn cháu lo lắng cho mình.
+ Tâm lý, hiểu cháu: Bà biết cháu khóc vì thương bà nên đã dỗ dành và hứa cho quà.
Qua truyện ngắn, em rút ra những bài học nào trong cách cư xử với người thân trong gia đình?
Căn cứ vào nội dung văn bản để rút ra bài học phù hợp
- Yêu thương, quan tâm, chăm sóc lẫn nhau: Thể hiện qua việc Loan lo lắng, chăm sóc bà khi bà ốm, bà luôn dành tình yêu thương cho cháu.
- Tế nhị, thấu hiểu: Loan không kể về việc mình gửi trứng gà biếu bà vì sợ bà lo lắng, bà dành dụm quà của mọi người để cho cháu.
- Biết ơn và trân trọng: Cả Loan và bà đều trân trọng những gì người kia làm cho mình.
Phần II. Viết
Viết đoạn văn nghị luận thể hiện sự đồng tình của em với ý kiến“ Được sống trong tình yêu thương là hạnh phúc của mỗi người”.
Căn cứ vào nội dung văn bản, học sinh bày tỏ quan điểm/ ý kiến về nhận định đưa ra
Tình yêu thương là một trong những yếu tố quan trọng nhất tạo nên hạnh phúc của con người. Khi được sống trong tình yêu thương, chúng ta cảm thấy an toàn, được che chở và luôn có động lực để vượt qua mọi khó khăn trong cuộc sống. Tình yêu thương giúp chúng ta phát triển toàn diện về mặt tinh thần và cảm xúc, đồng thời xây dựng được những mối quan hệ tốt đẹp với những người xung quanh. Ngược lại, nếu thiếu đi tình yêu thương, con người sẽ cảm thấy cô đơn, lạc lõng và dễ bị tổn thương. Vì vậy, có thể nói rằng, được sống trong tình yêu thương là một hạnh phúc vô giá mà mỗi người đều mong muốn có được.
Phân tích truyện ngắn "Bà ốm" của Vũ Tú Nam
Hình thức: bài văn
Dạng bài: nghị luận văn học
Vấn đề nghị luận: truyện ngắn "Bà ốm" của Vũ Tú Nam
I. Mở bài
- Giới thiệu tác giả Vũ Tú Nam: Nhà văn tiêu biểu của văn học thiếu nhi Việt Nam, phong cách viết giản dị, giàu cảm xúc.
- Giới thiệu truyện ngắn "Bà ốm": Tác phẩm ngắn gọn nhưng thấm đẫm tình cảm gia đình, đặc biệt là tình bà cháu.
II. Thân bài
1. Tình huống truyện và diễn biến cốt truyện
- Bà nội của Loan bị ốm nặng, phải đưa đi bệnh viện cấp cứu → Gia đình lo lắng.
- Khi bà đi viện, Loan và mọi người nhớ bà, cảnh vật cũng trở nên thiếu vắng, buồn bã.
- Loan gửi thư và trứng gà cho bà, thể hiện tình yêu thương kín đáo.
- Bà trở về, mang quà thưởng cho Loan → Cảnh đoàn tụ xúc động.
2. Nhân vật Loan – cô bé giàu tình cảm, tế nhị
- Lo lắng, thương bà khi bà ốm: "Suốt đêm, mẹ và Loan ít ngủ, thương bà, lo cho bà".
- Nhớ bà da diết: Nhìn đâu cũng thấy thiếu bà, từ đồ vật đến con vật, cây cối.
- Hành động đẹp:
+ Gửi trứng gà tươi nhất cho bà nhưng không khoe trong thư → Tính cách tế nhị.
+ Viết thư động viên bà, báo tin mình học tốt → Đứa trẻ ngoan, biết quan tâm.
+ Cảm xúc chân thành: Khóc khi gặp lại bà, vừa cười vừa khóc vì xúc động.
3. Nhân vật bà nội – người phụ nữ đảm đang, giàu tình yêu thương
- Luôn quan tâm đến con cháu dù đang ốm: Dặn dò Loan chăm học, chăm gà, tưới vườn.
- Tình yêu thương vô điều kiện: Dành dụm quà bệnh viện mang về cho cháu.
- Tính cách giản dị, mạnh mẽ: Cười khi về nhà, mắng yêu Loan "Bà có chết đâu mà khóc!".
4. Nghệ thuật đặc sắc
- Ngôi kể thứ ba, điểm nhìn từ Loan → Cảm xúc chân thực, gần gũi.
- Chi tiết giàu sức gợi:
+ Đàn gà "ngơ ngác", cây mướp "ngóc đầu chờ đợi" → Thiên nhiên cũng nhớ bà.
+ Hình ảnh bà "xanh lắm" nhưng vẫn cười → Sự lạc quan, yêu đời.
+ Ngôn ngữ giản dị, giàu cảm xúc, phù hợp với tâm lý trẻ thơ.
5. Chủ đề và ý nghĩa truyện
- Ca ngợi tình bà cháu ấm áp, sâu sắc.
- Gửi gắm thông điệp về sự quan tâm, yêu thương trong gia đình.
- Bài học về lòng biết ơn, sự tế nhị trong cách thể hiện tình cảm.
III. Kết bài
- Khẳng định giá trị của truyện: Tác phẩm nhỏ nhưng chạm đến trái tim người đọc bằng tình cảm chân thành.
- Liên hệ bản thân: Tình cảm gia đình là điều quý giá cần trân trọng.
→ "Bà ốm" là một truyện ngắn giản dị mà sâu lắng, khắc họa thành công vẻ đẹp của tình bà cháu và những giá trị nhân văn cao đẹp.
TẢI APP ĐỂ XEM OFFLINE
Bạn muốn xem lời giải chi tiết của đề thi?
Truy cập toàn bộ các câu hỏi, xem chi tiết đáp án và lời giải tại Loigiaihay.
