Dẫn chứng về chủ đề Tôn sư trọng đạo

Tôn sư trọng đạo là truyền thống tôn trọng, biết ơn và đề cao vai trò của người thầy, coi trọng đạo học. Đây là nét đẹp văn hoá của dân tộc Việt Nam, thể hiện lòng tri ân với những người đã dạy dỗ, truyền đạt kiến thức.

• Biểu hiện: Dù ở cương vị cao, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vẫn luôn dành sự kính trọng và quan tâm đặc biệt đến cô giáo cũ Đặng Thị Phúc. Hình ảnh Tổng Bí thư đến thăm hỏi, trò chuyện thân mật với cô giáo cũ, hay những lời phát biểu đầy tình cảm về người thầy đã in sâu vào lòng mỗi người, là minh chứng rõ nét cho tấm lòng "tôn sư trọng đạo" của ông.
• Kết quả: dù ở bất kỳ vị trí nào trong xã hội, sự kính trọng và biết ơn người thầy vẫn luôn hiện hữu.

• Biểu hiện: Là một nhà toán học lỗi lạc, người đạt giải thưởng Fields danh giá, GS. Ngô Bảo Châu luôn nhắc đến công ơn của các thầy cô giáo đã dìu dắt ông từ những ngày đầu. Ông thường xuyên bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với những người thầy đã truyền lửa đam mê và định hướng cho con đường học vấn của mình.
• Kết quả: sự thành công của một cá nhân luôn có bóng dáng và công lao to lớn của những người thầy.

• Biểu hiện: Vua Lê Thánh Tông là một vị vua anh minh, tài giỏi của nhà Lê sơ. Dù Nguyễn Trãi bị hàm oan và qua đời trước khi vua lên ngôi, nhưng Lê Thánh Tông vẫn luôn thể hiện sự kính trọng sâu sắc đối với tài năng và đức độ của Nguyễn Trãi, người mà ông coi là "lão thần" có công lớn với đất nước. Vua đã cho xét lại vụ án oan của Nguyễn Trãi và minh oan cho ông.
• Kết quả: Sự kính trọng của một vị vua đối với một bậc tiền bối, một người thầy về tư tưởng và tài năng như Nguyễn Trãi là minh chứng cho tinh thần tôn trọng hiền tài, tôn trọng người có công khai sáng, dẫn dắt của dân tộc ta.

• Biểu hiện: Nổi tiếng với câu nói "Nhất sinh đê thủ bái mai hoa" (Cả đời chỉ cúi đầu trước hoa mai), nhưng Cao Bá Quát lại có một ngoại lệ thứ hai: đó là thầy giáo cũ. Mỗi khi về quê, dù danh tiếng lẫy lừng, ông vẫn vào nhà thầy từ cổng phụ, quỳ lạy thăm hỏi và tuyệt đối không dám ngồi ngang hàng khi thầy chưa cho phép.
• Kết quả: Sự biết ơn này giúp ông giữ được cái "gốc" của đạo đức giữa chốn quan trường đầy biến động. Ông chứng minh rằng: Một người có thể phản kháng cường quyền, nhưng không bao giờ được phép quên ơn người khai sáng tâm hồn.

• Biểu hiện: Suốt cuộc đời, ngay cả khi đã là vị tướng khiến cả thế giới nể phục, Đại tướng Võ Nguyên Giáp vẫn giữ thói quen đến thăm thầy cũ vào những ngày lễ. Ông luôn đứng nghiêm, lắng nghe lời căn dặn của thầy như một người lính nghe mệnh lệnh, và luôn xưng "con" đầy gần gũi, thành kính.
• Kết quả: Hình ảnh vị Đại tướng lừng lẫy vẫn giữ trọn đạo học trò đã truyền cảm hứng về lối sống nghĩa tình cho nhiều thế hệ chiến sĩ và thanh niên Việt Nam, củng cố sức mạnh của khối đại đoàn kết dựa trên những giá trị nhân văn.

• Biểu hiện: Ông được mệnh danh là "túi khôn của thời đại", nhưng bí quyết của ông chính là sự ghi chép cẩn mật và trân trọng mọi lời chỉ dạy của những người thầy đi trước. Ông thường xuyên đính chính hoặc bổ sung các công trình của thầy với thái độ vô cùng cẩn trọng, coi việc hoàn thiện tri thức của thầy là trách nhiệm lớn nhất để đền ơn.
• Kết quả: Nhờ tâm thế cầu thị và biết ơn, ông đã để lại kho tàng kiến thức đồ sộ cho hậu thế, đồng thời nâng tầm vị thế của người thầy trong xã hội phong kiến.

• Biểu hiện: Trịnh Công Sơn luôn dành sự tôn kính cho những người anh, người thầy đã dìu dắt ông vào con đường hội hoạ và âm nhạc. Ông thường chọn cách im lặng lắng nghe và chấp nhận những lời phê bình khắt khe nhất từ những bậc tiền bối với thái độ cầu thị, dù khi đó ông đã là một nhạc sĩ lớn.
• Kết quả: Thái độ tôn trọng cái đẹp và người tạo ra cái đẹp đã giúp âm nhạc của ông đạt đến độ sâu sắc, triết lý, tạo nên một "dòng nhạc Trịnh" riêng biệt và trường tồn.

• Biểu hiện: Dù đã giữ chức vụ cao trong triều đình nhà Trần (Nhập nội Hành khiển) và có quyền lực "dưới một người trên vạn người", nhưng mỗi khi về thăm thầy Chu Văn An, ông không bao giờ dám dùng kiệu hay mặc áo bào quan lại vào nhà. Phạm Sư Mạnh luôn đứng hầu bên cạnh sập gỗ nơi thầy ngồi, cung kính thưa gửi và báo cáo về việc triều chính như một học trò nhỏ đang trả bài. Nếu có điều gì làm chưa tốt bị thầy khiển trách, ông vẫn cúi đầu tiếp thu một cách thành kính.
• Kết quả: Hành động của một vị quyền thần như Phạm Sư Mạnh đã trở thành chuẩn mực đạo đức cho giới quan lại thời bấy giờ. Nó chứng minh rằng: Chức tước chỉ là nhất thời, đạo nghĩa thầy trò mới là vĩnh cửu, góp phần giữ vững kỷ cương và đạo đức xã hội thời Trần.

• Biểu hiện: Là một bậc đại trí thức, nhưng GS. Đặng Thai Mai luôn dành sự biết ơn sâu sắc đến những người thầy đã truyền dạy cho mình vốn Hán học và văn hoá Pháp. Sự biết ơn của ông không chỉ thể hiện qua lời nói, mà bằng hành động tiếp nối sự nghiệp. Ông đã dành cả cuộc đời để biên soạn, dịch thuật và giảng dạy nhằm bảo tồn những giá trị mà thầy mình đã truyền thụ. Đối với các bậc tiền bối, ông luôn giữ thái độ khiêm nhường, thường xuyên thăm hỏi và chăm sóc họ bằng tấm lòng của một người con.
• Kết quả: Sự tận tâm "trả nghĩa thầy" bằng cách phát triển tri thức đã giúp ông đào tạo nên một thế hệ vàng những nhà văn, nhà nghiên cứu lỗi lạc cho Việt Nam. Ông trở thành cầu nối giữa các giá trị cũ và mới, khẳng định rằng biết ơn thầy cô chính là biết ơn cội nguồn tri thức.

• Biểu hiện: Khi viết hồi ký và những bài thơ, thầy Nguyễn Ngọc Ký luôn dành những trang viết xúc động nhất về những thầy cô đã kiên trì cầm đôi bàn chân của ông để tập viết. Mỗi thành công nhỏ của ông đều được ông gửi tặng và báo công với thầy cô như một sự tri ân thầm lặng.
• Kết quả: Sự biết ơn của ông không chỉ dừng lại ở lời nói mà chuyển hoá thành hành động dạy dỗ thế hệ sau, lan toả nghị lực sống cho hàng triệu học sinh khuyết tật và bình thường khác.

• Biểu hiện: Khi ở Pháp, ông được các thầy giáo phương Tây đánh giá là thiên tài. Nhưng ghi nhớ lời dạy của các bậc tiền bối về việc "học để giúp dân", ông đã từ bỏ mức lương nghìn lạng vàng để theo Bác Hồ về nước chế tạo vũ khí. Ông luôn coi việc đem kiến thức phục vụ tổ quốc là cách duy nhất để không phụ công dạy dỗ của những người thầy đã tin tưởng mình.
• Kết quả: Ông đã chế tạo ra súng Bazooka, súng không giật (SKZ)... góp công lớn vào thắng lợi của kháng chiến, trở thành huyền thoại của ngành công nghiệp quốc phòng Việt Nam.

Em luôn tâm niệm rằng, thành tích học tập tốt nhất chính là món quà ý nghĩa nhất để bày tỏ lòng biết ơn thầy cô. Mỗi khi nhận được điểm cao hay giải thưởng, em đều nhớ đến công sức giảng dạy của thầy cô và tự nhủ phải cố gắng hơn nữa để không phụ lòng mong mỏi đó. Ngoài ra, em cũng luôn chào hỏi lễ phép và lắng nghe những lời khuyên của thầy cô.

Đối với em, tôn sư trọng đạo không chỉ là sự kính trọng trong lời nói mà còn thể hiện qua hành động cụ thể. Em thường chủ động giúp đỡ và hỗ trợ thầy cô khi cần thiết, ví dụ như mang giúp đồ dùng học tập, hay sắp xếp lại bàn ghế trong lớp. Em tin rằng, những hành động nhỏ bé này cũng đủ để thể hiện lòng biết ơn chân thành của mình đối với những người đã và đang dìu dắt em trên con đường tri thức.